Hendrik Gerardus Joseph (Joop) Zoetemelk (Den Haag, 3 december 1946) is een voormalig Nederlands wielrenner, die geldt als één van de beste Nederlandse ronderenners ooit. Hij won in 1979 de Ronde van Spanje, in 1980 de Ronde van Frankrijk en werd in 1985 wereldkampioen op de sportief gezien hoge leeftijd van 38 jaar. Zoetemelk woont al decennia lang in Frankrijk, waar hij eigenaar is van een hotel/restaurant.

Biografie

Voordat hij in 1970 beroepsrenner werd, behaalde Zoetemelk een paar belangrijke overwinningen als amateur: goud op de Olympische Spelen in 1968 (100 km ploegentijdrit) en de eindzege in de Tour de L'Avenir (1969). In 1971 won hij het bergklassement in de Vuelta. Tijdens de Midi-Libre in 1974 kwam hij zwaar ten val. Er werd toen voor zijn carrière gevreesd, maar in 1975 kwam hij sterk terug.

Hij werd zowel in de ronde van Frankrijk van 1977 als van 1979 positief bevonden op het gebruik van doping. Hij kreeg in beide gevallen een tijdstraf toegewezen. In de Ronde van Frankrijk van 1983 werd hij opnieuw positief bevonden. Zoetemelk vocht de beslissing aan bij de rechter. Het proces duurde enkele jaren en hierin bleek dat het dopingonderzoek niet sluitend was geweest en er geen schuldige kon worden aangewezen.

Zoetemelk nam 16 maal deel aan de Ronde van Frankrijk, reed hem altijd uit (een recordaantal) en behaalde meestal een plek bij de eerste tien: achtste, vijfde, vierde (3 x), tweede (6 x) en eerste (1 x) in 1980. Aan zijn zes tweede plaatsen in de Ronde van Frankrijk hield Zoetemelk de bijnaam "eeuwige tweede" over. Hij won overigens in 1973 de witte trui in de Tour de France, toen nog gekoppeld aan het combinatieklassement.

Na Jan Janssen (1968) was hij de tweede Nederlandse Tourwinnaar. Zoetemelk beschikte in 1980 over alle kwaliteiten die een Tourwinnaar nodig heeft: sterk zijn in tijdritten en in de bergetappes, en een goede ploeg (de ploeg-Post). In 1982 werd hij wederom tweede; in 1983 leek hij op weg naar een nieuwe zege toen een positieve dopingtest hem mentaal uitschakelde. Later kreeg hij eerherstel.

Tijdens het Gala ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan van de KNWU werd Joop Zoetemelk verkozen tot beste Nederlandse renner aller tijden. Op dinsdag 31 mei 2005 onthulde hij in zijn geboorteplaats een standbeeld ter ere van zijn wielerprestaties.

Zoetemelk beheert tegenwoordig een hotel in Frankrijk.

Overwinningen

1969

  • Eindklassement Circuit des Mines
  • 2b etappe Ronde van Oostenrijk
  • 3e etappe Ronde van Oostenrijk
  • 6e etappe Ronde van Oostenrijk
  • Eindklassement Ronde van de Toekomst

1970

  • 2b etappe Ronde van Luxemburg

1971

  • Nederlands kampioenschap wielrennen op de weg, elite
  • 16e etappe Ronde van Spanje
  • 4b etappe Ronde van Luxemburg

1972

  • Polymultipliee

1973

  • Acht van Chaam
  • 2b etappe Dauphine' Libere'
  • proloog Ronde van Frankrijk
  • 4e etappe Ronde van Frankrijk
  • 7b etappe Parijs- Nice
  • Nederlands kampioenschap wielrennen op de weg, elite
  • Ronde van Haut -Var
  • 2 etappes Midi Libre

1974

  • 2e etappe Ster van Besseges
  • 4e etappe Ronde van Romandie
  • Eindklassement Ronde van Romandië
  • 5e etappe Catalaanse Week
  • Eindklassement Catalaanse Week
  • 2e etappe Ronde van Middelanse Zee
  • 6a etappe Parijs-Nice
  • 7e etappe Parijs-Nice
  • Eindklassement Parijs-Nice

1975

  • Dward door Lausanne
  • GP van Isbergues
  • 4e etappe Ronde van Nederland
  • Eindklassement Ronde van Nederland
  • 13e etappe Ronde van Frankrijk
  • 6e etappe Parijs-Nice
  • 7b etappe Parijs-Nice
  • Eindklassement Parijs-Nice
  • twee etappes Ronde van Corsica

1976

  • Waalse Pijl
  • Dwars door Lausanne
  • 3e etappe Dauphiné Liberé
  • 9e etappe Ronde van Frankrijk
  • 10e etappe Ronde van Frankrijk
  • 22e etappe Ronde van Frankrijk
  • Crcuit de L'Aune

1977

  • Parijs -Tours
  • Dwars door Lausanne
  • GP van Isbergues

1978

  • Dwars door Lausanne
  • Parijs-Camembert
  • 14e etappe Ronde van Frankrijk
  • 1e etappe Parijs-Nice
  • 2e etappe Criterium International

1979

  • Parijs-Tours
  • Dwars door Lausanne
  • proloog Dauphiné Libéré
  • 5e etappe Ronde van Nederland
  • 18e etappe Ronde van Frankrijkk
  • proloog Ronde van Spanje
  • 8b etappe Ronde van Spanje
  • Eindklassement Ronde van Spanje
  • 3e etappe Ster van Bessèges
  • Ronde van de Haut-Var
  • 7b etappe Parijs-Nice
  • Eindklassement Parijs-Nice
  • 2e etappe Criterium International
  • Eindklassement Criterium International

1980

  • Criterium der Azen
  • proloog Dauphiné Libéré
  • Gele trui13 etappe Ronde van Frankrijk
  • 20e etappe Ronde van Frankrijk
  • Eindklassement Ronde van Frankrijk
  • 5e etappe Ronde van Romandië
  • GP Pino Ceramii

1981

  • Escalada a Montjuic
  • GP Pino Cerami

1982

  • GP Eddy Merckx
  • GP de la Costa Normada

1983

  • Nationaal kampioen op de baan
  • Ronde van de Haut-Var

1985

  • RegenboogtruiWereldkampioenschap wielrennen.
  • Nederlands kampioen op de baan
  • 5e etappe Tirreno-Adriatico
  • Eindklassement Tirreno-Adriatico
  • Veenendaal-Veenendaal

1987

  • Amstel-Goldrace